GIẤC MƠ MỸ -14, NGƯỜI MỸ LÀM TỪ THIỆN RA SAO? (tiếp)

Phần trước, Beo viết về mô hình tổ chức của các doanh nghiệp phi lợi nhuận, phần này, cho bạn nào tò mò muốn biết, các doanh nghiệp ấy làm những gì. Beo lấy hai ví dụ một cực lớn một nhỏ xíu, chứ triệu rưởi doanh nghiệp, nó phong phú đa dạng thánh ai rành rẽ hết.

Goodwill là một tổ chức cực kì lớn với mạng lưới 165 địa điểm, họat động tại 15 quốc gia. Nó có nhiều họat động: dạy tiếng Anh (hoặc tiếng sở tại) cho người nhập cư, trẻ em thất học, người lớn mù chữ…; Tìm kiếm việc làm cho người thất nghiệp; Nhà mở cho người vô gia cư cư trú qua đêm; Cứu trợ cấp thời cho những nơi thiên tai…

Goodwill có một hệ thống thùng thu gom đồ cũ tại những nơi công cộng và lọat cửa hàng chuyên tiêu thụ lọai đồ thu gom được này. Không thiếu thứ gì cho  sinh họat gia đình, từ đồ gỗ tới chén dĩa, từ sách vở tới giày dép. Thi thỏang, có thể lụm được ở đây bình, lọ, chân nến, sách, tranh, băng đĩa nhạc…giá một vài đô, sản xuất từ những năm thế kỉ trước của châu Âu, đẹp và độc mê man. Làm việc trong những cửa hàng này đa phần là tình nguyện viên ko lương. Sọan đồ ra kệ, dán giá, xếp lại đồ khách vứt vương vãi…nói thì nhẹ nhàng nhưng nếu đứng hết ca 6 tiếng, ỏai về ko nuốt nổi cơm vì ám mùi đồ cũ. Tuy thế, tình nguyện viên xin làm rất đông, phải “xếp hàng” mới đến lượt.

Hẳn nhiều bạn biết khu chợ quần áo cũ khổng lồ gần miếu Bà Chúa Xứ ở An Giang. Nó có nguồn gốc từ lọat cửa hàng Goodwill này, cứu trợ cho Campuchia sau khi chế độ Pol Pot sụp đổ. Còn tại sao nó vượt biên sang cứu trợ thêm dân Việt, Beo ko biết.

 Năm 2012, vụ  nổ súng trong trường cấp một tại Newtown  cướp đi sinh mạng của 20 đứa bé, trong đó có Josephine Gay. Mẹ của Joey, bà Michele Gay, ngay sau đó đã lập ra tổ chức Safe and Sound Schools, chuyên giáo dục, tăng cường nhận thức về an tòan trong trường học.

Beo đã gặp bà, một vẻ đẹp Mỹ điển hình, trông giống hệt cô đào lừng danh Michelle Pfeiffer, hơn con lớn Beo tý tẹo tuổi. Bà đi khắp nơi, bằng nhiều hình thức, tuyên truyền rằng, trẻ và nhà trường phải học cách cứu mình trước khi đợi cảnh sát cứu. Cùng đi với bà, thường có một quan chức cảnh sát, chỉ dẫn luôn  các cách tự cứu cụ thể ra sao. Bà quyên góp tới nay được hơn nửa triệu đô.

còn tiếp.

GIẤC MƠ MỸ- 14, NGƯỜI MỸ LÀM TỪ THIỆN RA SAO ?

1. 

Có rất nhiều hành xử trong đời sống phụ thuộc vào văn hóa địa phương, ko thể đem lối nghĩ của mình áp vào rồi phân định đúng sai đen trắng. Các cách làm từ thiện thuộc vùng khu biệt này.

Nhưng, có một nguyên tắc tối thiểu, cả thế giới này ai có chút thiện tâm đi làm từ thiện đều nên-phải-buộc nằm lòng: tôn trọng nhân phẩm người nhận. Đặc biệt trẻ con và  người tâm thần là những đối tượng không có khả năng tự vệ, thì còn cần được tôn trọng gấp đôi.

Người điên, nếu bạn coi đó là con người và nếu chính bạn không phải lọai bất nhân, thì ko bao giờ  public những tấm hình họ trần truồng bò bốn chân, như facebooker Lan Đàm đã làm với các bệnh nhân, trong vụ lùm xùm đang diễn ra ở Nghệ An.

2. 

Lỗ hổng lớn nhất của thể chế tư bản là khỏang cách chênh lệch giàu-nghèo cực lớn. Xã hội công nghiệp cũng khiến các giao tiếp xã hội của các cá nhân bị thu hẹp lại.

Thiện nguyện có ý nghĩa như cầu nối, giảm thiểu những tác- hại- tinh- thần của hai điều trên.

Dĩ nhiên, Beo đang nói về Mỹ, chứ xã hội ta ông cũng như thằng thằng cũng hệt ông. Lại nữa, dân “công nghiệp cao” ta, bạn nhậu bạn càphê đông như quân Nguyên Mông, chưa đến nấc cô đơn hoang hỏai cần làm thiện nguyện giải khuây hay tầm kẻ tri âm.

Vậy người Mỹ làm thiện nguyện ra sao? Beo sẽ kể từ từ trong phạm vi hiểu biết của mình, từ các tổ chức  chuyên nghiệp cho tới thể lọai Hila-Đàm.

3.

Lọai thứ nhất. Lớn nhất và sẽ rất ko hấp dẫn bạn đọc Việt, như lọai Hila-Đàm.

Tòan nước Mỹ có  1triệu 500 ngàn (tròn số) tổ chức từ thiện họat động theo hình thức doanh nghiệp phi lợi nhuận, chịu sự chi phối của các bộ luật Doanh nghiệp, luật Lao động…và đương nhiên, nó được những ưu đãi.

Tổ chức phi lợi nhuận thường được quản lý bởi luật tiểu bang, chỉ một số trường hợp đặc biệt mới được quản lý bởi luật Liên bang (Hội chữ thập đỏ, Ủy ban Olympic…). Tổ chức phi lợi nhuận được định nghĩa là doanh nghiệp, có thể được thành lập dưới hình thức doanh nghiệp, công ty một thành viên, hiệp hội bất hợp nhất, công ty vài thành viên, tổ chức từ thiện. Tòan bộ họat động của tổ chức này y hệt  doanh nghiệp bình thường và có vài khác biệt như sau:

     - Tất cả các thành viên sáng lập không được phép hưởng lợi nhuận.

     - Nhân viên làm việc trong các tổ chức này thuộc các lĩnh vực tôn giáo, nghiên cứu khoa học, an ninh công cộng, văn học, giáo dục, công tác phòng chống ngược đãi trẻ em hoặc động vật, phát triển thể thao quốc gia hoặc quốc tế sẽ được miễn giảm (chứ không miễn trừ) thuế thu nhập cá nhân. Ngòai các lĩnh vực trên ra, phải đóng thuế như bình thường.

     - Nếu bị kiện tụng, các tổ chức này được giới hạn các hình thức kiện tụng và được giới hạn trần nộp phạt. (Tại MA, mức phạt trần là 20 ngàn  đô la).

Việt hóa dòng chữ:  Một đồng cũng là nhiều  ạ, xin cảm ơn. Giai  đang đọc cuốn truyện trinh thám

THÔI, EM Ạ !

1. Trong FL của chị có non  trăm anh chị rất hay đi làm thiện nguyện, chị chứng rằng, điều em nói ra sau đây, đúng tuyệt đối về họ: "Các cô biết kinh nghiệm để nhìn 1 nhà từ thiện chân chính là gì không?

Là họ rất thu mình và kiệm nói. Luôn cực kỳ thận trọng trong những phát ngôn. Đặc biệt phát ngôn liên quan tới người khác." (Huong Vu).

Trên các tuyến đường gian nan đến những vùng héo hắt nghèo khổ, làm sao ko gặp cảnh, chỉ muốn chửi bậy, nhưng, chị tuyệt đối chưa thấy ai phán xét, ai hùng hổ tố cáo thay công an thay tòa án, như chuyện đang diễn ra với một trại bệnh ở Nghệ An.

2. Lớp học trống trước hở sau, bàn ghế cái gẫy cái nát,  kinh phí  rót cho…hai cái đàn organ điện, lọai đàn dân chuyên nghiệp thấy còn thích.

Chị mở hộp đàn. Thầy cô vây quanh háo hức. Thật lòng khi ấy, chị chỉ muốn khóc thật to. Làm gì có điện mà chơi. Thầy cô vẫn ko thôi háo hức, nghe nói năm sau điện kéo lên đây rồi chị, học đàn này chừng  hai tháng (nghỉ hè) chơi được chưa chị ?

Câu chuyện ấy, thêu dệt thêm chút mắm muối thê lương, có lẽ cũng câu like ko ít.

Cả đòan, ko ai nói gì. Vì  tất cả đều hiểu rằng, sau cú nhấp chuột của mình chưa biết điều gì sẽ giáng xuống đầu những người ở lại từ nơi cấp phát. Riêng chị  nghĩ, giữa vùng cô quạnh ấy, cây đàn giữ  được sự háo hức chờ đợi…điện được kéo tới của hơn chục con người. Hạnh phúc của họ là đấy, không được phép mang nhãn- quan- trưởng- phòng- tài- chính-  thị- thành để tước đi của họ.

Lần khác. Chị thấy một cái TV đặt trang trọng trong đồn biên phòng, đề tặng của một vị bộ trưởng. Thời điểm ông tặng, nơi đây cũng chưa có điện, khi có điện thì do để lâu ẩm thấp hay chuột cắn gì đó, TV hư.

Phê phán bộ trưởng quan liêu vừa hợp thời- trang- số- đông vừa sướng miệng ? Nhưng, chuyến ấy cũng ko ai viết gì vì, ông là cấp lãnh đạo cao nhất  duy nhất chịu lặn lội vào tận nơi thâm sơn cùng cốc thăm bà con, tính từ ngày…thống nhất  Bắc-Nam.

Lồng cơm trẻ con, đứa  khá giả  có quả trứng hiếm lắm, tòan cơm với muối, với măng rừng luộc. Đoàn đến, trường ngả nguyên một con heo tiếp đón. Một em buột miệng, mang  biếu có tý quà vặt, lại ăn của trường thế này áy náy quá…Cô hiệu phó ghé tai chị, lợn  dân bản bán rẻ lắm với lại chúng em hiếm khi có khách. Tiếp đón ko chu đáo, anh chị về chúng em áy náy lâu lắm. Trong tình cảnh thế, nỡ nào mang phản xạ của thanh tra tài chính ra soi mói tiền mua heo từ  nguồn nào.

3. Luật bất dung tình. Cốt lõi trong câu chuyện Nghệ an, nằm ở chỗ, ko ai thật sự đóai hòai đến luật cả. Nhà báo, nghe qua một facebooker, phóng thanh lên ăn chặn của người tâm thần. Ông đại biểu quốc hội Dương Trung Quốc, có lẽ đọc mỗi cái tít báo, leo theo căm phẫn. Dư luận, một luồng theo dẫn dắt của báo chí chửi như nhập đồng. Một luồng khác, yếu ớt hơn, đã từng một lần đến trại tâm thần, chia xẻ nỗi  khốn khổ  của những người làm việc trong môi trường “kịch độc”. Nhưng, suy cho cùng, cũng chỉ là những điều khỏan “khoan hồng”, sau luật.

4 Chị chẳng định bàn chuyện luật. Bởi chị, em hay cô Lan Đàm nào kia, không phải là những người thực thi luật pháp. Lại càng không phải là nữ thần công lý đi bảo vệ kẻ  cô yếu. Chúng ta chỉ làm những việc cỏn con, mang dăm vài khỏanh khắc  ấm áp cho đồng lọai. Nếu chúng ta để lại sau lưng mình nước mắt, cách chức, tù đày…cho những người vốn ngày ngày đã tận cùng khốn khó, âu cũng là cách tạo nghiệp chướng.

Oan khuất hay không, cũng là nghiệp chướng.

Cạnh luật người, còn có luật trời.

Thế nên, bỏ đi. Thôi, em ạ !

 P/S: Năm nay, chị đi theo một đòan thiện nguyện sang Libya và Mexico. Họ giao kèo bằng giấy tờ ngay từ đầu: các thành viên tuyệt đối ko đưa lên truyền thông - nhất là mạng xã hội- bất cứ hình ảnh hay thông điệp, thông tin gì.

Sòng phẳng thế, đâm hay.

NGƯỜI ĐÀN BÀ ĐI TÌM MẶT TRỜI

Thông tin tôi nói đây là các dữ kiện từ năm 2011, thời tôi lăn lê các trại tâm thần viết về người điên.
Ghi theo trí nhớ, số liệu có thể xê dịch chút xíu.
Các cô nên nhớ, súc vật gia cầm còn có thể sinh lời. Người điên thì ko. Vì lý do dư luận mà đảng chính phủ ko thể ban phát cho người điên 1 tô thuốc chuột. Nhưng không vì thế mà chế độ dành cho người điên ở các trung tâm bảo trợ xh có quyền cao hơn 1 ông súc vật. Nhân viên y tế ở đó cũng vậy.

Tiêu chuẩn của 1 ông điên là 17 ngàn Ông Cụ chia cho 3 bữa ( năm 2011). Khoảng 100K Cụ cho tuốt tuột nhu cầu khác xà phòng dầu tắm thuốc men cào bằng cho cả bệnh nan y mãn tính như huyết áp tim gan phèo phổi.

Khi 1 ông điên chết, tiêu chuẩn là 4 chẹo cho tuốt tuột chi phí ván thiên thiêu tro mai táng.

Nhân viên y tế trình trung cấp, khi mới công tác tại 1 TTBT tâm thần như thế thời 2011, lương tháng được 1,7 chẹo Cụ, cộng tất cả chế độ độc hại các cái tổng nhỉnh hơn 2 chẹo chút.
Bác sĩ thạc sĩ giám đốc Tâm thần Bến Tre có hơn 20 niên công tác lương cao nhất là hơn 7 chẹo Cụ.

Ở đâu công chức chen chân vào đéo biết, riêng nhân viên y tế tâm thần 80% bỏ việc ngai tháng đầu tiên. Họ luôn trong tình trạng khát nhân sự đéo phét.

Chính vì mức lương chết đói như thế nên đa số nhân viên y tế trại tâm thần thường sống trong các phòng tập thể dăm ba người 1 phòng ngay trong bệnh viện, cuối tuần mới đá qua nhà dù nhiều người nhà chỉ cách bệnh viện chục cây số. Nhân viên trẻ đéo dám có bồ vì nghèo. Nhân viên có gia đình, hầu hết nương nhờ tài chính vợ chồng mình. Mỗi nhân viên nếu tính theo tỷ lệ đầu người thì thường phụ trách phục dịch cho vài ba chục bệnh nhân.

Bất chợt ghé qua trúng 1 bữa ăn của họ đi, các cô sẽ rớt nước mắt ngay và luôn đéo nịnh, các bữa cơm công nhân Bình dương báo chí thường lấy đề tài khóc lóc chỉ là muỗi. Cho nên để cải thiện bữa ăn cho bệnh nhân và chính bản thân họ, họ thường trồng trọt rau xanh ngay trong khuôn viên các bệnh viện, các bệnh nhân tỉnh táo nhất thường được gọi phụ giúp nhổ cỏ tưới cây.

Công việc đặc trưng của các nhân viên y tế tâm thần là tạp phí lù. Ngoài chăm sóc y tế cho bệnh nhân như các bệnh viện khác, họ phải lo cả tắm táp phục dịch đút ăn cho các bệnh nhân nặng. Mà bệnh nhân tâm thần, đôi khi ỉa ra đó rồi đút miệng ăn tại chỗ, hoặc trét cứt đái trây trất khắp nơi. Ngoài họ ra, ai dọn???? Thỉnh thoảng cuối tuần có các hội đoàn tới giúp 1 tay cắt tóc tắm rửa cho bệnh nhân là đỡ cho họ rất rất nhiều. Cũng chính vì vậy mà hầu hết các trung tâm tâm thần đều cấm khách tới thăm quay phim chụp ảnh, đề phòng những hình ảnh nhạy cảm của bệnh nhân họ bị phát tán.

Nhưng thứ các nhân viên y tế tâm thần kinh sợ nhất là canh me bệnh nhân tự tử trong các ca trực đêm. Người điên rất có xu hướng ưa tự tử, và khi họ đã âm miu thì kiểu gì cũng có lúc họ thành công và trách nhiệm đổ trên vai người nhân viên trực sẽ rất rất nặng.

Tới thăm 1 bệnh viện tâm thần, các cô sẽ đượccác bệnh nhân dúi tay vô số thư từ khiếu nại bác sỹ hiếp dâm, ngược đãi, lạm dụng tình dục... Người trao đơn chân thành thuyết phục tới nỗi các cô sẽ không thể nghi ngờ và quay ra ác cảm với đội ngũ y tế tâm thần cực kỳ, tin tôi đi. Cũng nói thêm, khoảng 90% bệnh nhân tâm thần không bao giờ có thân nhân tới thăm hỏi nhé.

Như đã nói ở trên, 80% nhân viên tại các trung tâm bảo trợ tâm thần đều nghỉ việc trong những tuần đầu tiên còn lại rất nhiều nhân viên đang công tác có kế hoạch nhảy việc. Và những người còn lại, tôi chỉ có thể khẳng định, họ làm việc với cái tâm thánh thiện và lòng bao dung bao la như biển cả.

Vì công việc trước đây, tôi có quan hệ gắn kết với khá nhiều lãnh đạo các trung tâm tâm thần nhà nước. Ngoài việc quản lý và chuyên môn, các anh thường đôn đáo chạy chọt các Mạnh Thường Quân tìm tới trợ giúp thêm bữa ngon cuối tuần cho bệnh nhân, hay năn nỉ các cơ sở ma chay làm ơn nhón tay mai táng cho bệnh nhân mình với tiêu chuẩn mai táng 1 ông chó hoang mà nhà nước trợ cấp...
Chỉ có thể nói các anh ấy là thiên sứ hiện thân khi với hoc vấn và trình độ có thể hoàn toàn kiếm gấp nhiều lần ở những bệnh viện tư bên ngoài, các anh vẫn chấp nhận công tác trong một môi trường kinh khủng và sự đãi ngộ chính xác phải gọi là bạc đãi tới vậy. Tôi xin trân trọng hôn lên gót giầy các anh.

Tôi nhắn các cô từ thiện, các cô tìm tới trại tâm thần để chia sẻ gánh nặng với họ là việc rất đáng hoan nghênh, nhưng tới để phát tán hình ảnh của họ câu lai và bới lông tìm vết là điều cực kỳ khốn nạn. Hãy để yên cho họ sống và cống hiến cho cộng đồng, các cô ạ.

Lâu rồi tôi không biên note dài, đôi trải nghiệm của mình về những người làm nghề phục dịch bệnh nhân tâm thần mà tôi luôn nặng lòng khi nghĩ về họ, nhân dịp bần nông vàng vẩu đang sòn sòn lên án 1 trung tâm tâm thần nào đó bị cho rằng làm thấy thoát 800 chẹo trong vòng 5 năm, aka 160 trẹo mỗi năm. Các cô ạ, với mức tham ô như thế ở trình độ các bác sỹ trưởng trung tâm đéo bõ chua mép so với thu nhập của họ nếu bỏ trung tâm ra ngoài xã hội làm công việc chuyên môn đâu, hãy tỉnh táo và bớt tính chó đàn đi. Nhân viên y tế trong các trung tâm tâm thần đã luôn luôn hiếm, họ mà bỏ đi bọn đạo đức giả các cô đéo thể cáng đáng được nhu cầu của những bệnh nhân tâm thần đâu.
#
Hãy ngẫm lời tôi.

Copy của HUONG VU