Thứ Ba, 30 tháng 3, 2010

Nhậu (chuyện 2)

12h ngày…


Đâm bổ ra chợ. Tía tô, nghệ, mẻ, ốc lựa từng con…. Đích tay mình nấu. Bỏ vào cái hộp giữ nóng, tất tả phi tới bệnh viện. Mẹ chạy theo hỏi vớt, ăn tạm bát cơm hãy đi con, giọng nặng nước mắt.


Phòng 12 của bệnh viện 175. Bệnh nhân nào cũng biết, vào đến khu này thì chỉ còn nằm  chờ ra viện, bằng cửa sau.


Phòng 4 giường, sạch sẽ. Cậu tươi tỉnh vì vừa đi rút nước về. Hớn hở khoe hôm nay rút ra tới hai chai loại hơn lít, nhẹ hẳn bụng. Hít lấy hít để bát ốc nấu chuối cậu khen, nhà có mày nấu là tao vừa ý. Cậu nói luôn miệng, toàn đặt hàng mình nấu các món sẽ ăn trong những bữa tới: măng hầm chân giò, canh dưa cá lẹp, mực khô xào giá, thịt quay kho tàu… Cậu rất sành ăn và nấu ăn ngon. Ung thư gan giai đoạn cuối, di căn đã lên tới gần họng nên lưỡi cậu thụt lại, nói bắt đầu ngọng ngọng. Đồ ăn mang vào chủ yếu để ngửi chứ không ăn được đã cả tuần nay. Bác sĩ bảo tuần sau không rút nước nữa vì cơ thể suy kiệt hết mức rồi. Không rút nước, bụng chướng lên cực kỳ đau đớn và như thế, moócphin sẽ phải tăng liều. Nghĩa là, sẽ không bao giờ tỉnh để mà hít hà thức ăn.


17h ngày…


Nôn thốc nôn tháo ngay trước cửa quán thịt chó gần sân bay, mối nhậu ruột của cậu hàng ngày khi còn khỏe. Chủ quán chắc không lạ lẫm gì chuyện nôn ọe nên cười cười  dội cho xô nước. Miếng thịt gói trong  mảnh lá chuối. Cậu nhăn nhó chạy ra mua cho tao ổ bánh mì. Mình bảo cháu mua thêm cút rượu nữa nhá. Biết thừa mình đùa, cậu vẫn trả lời rất nghiêm ngắn, không không, sợ rượu lắm rồi, chừa hẳn rồi.


Chưa kịp quay người, bà mợ đến. Cậu bỏ tọt miếng thịt chó vào túi áo nhưng mảnh lá chuối tố cáo hai cậu cháu. Nghẹn cứng trong cổ. Cậu còn sống được mấy ngày nữa đâu, mợ ơi…


12h ngày đầu tuần sau…


Lỉnh kỉnh mang xô chậu vào bệnh viện gội đầu và tắm cho cậu. Nghiện rượu nhiều năm, khi phát hiện bệnh đã sang giai đoạn bác sĩ chẩn chính xác ngày giờ ra đi nên không phải xạ trị nữa. Cậu có mái tóc quăn rất đẹp, bạc chưa nhiều, may thế chứ xạ trị thì chẳng còn cọng nào. Cậu bảo họ Phạm tao con giai yểu số, tao là sống thọ nhất rồi đấy. Ráng sống đến khi về hưu đi cậu, mà cậu còn tới 6 năm nữa mới được hưu cơ.


Nước bệnh viện toàn mùi sắt gỉ, khăn mặt cậu nhớt nhợt. Vừa giặt khăn vừa khóc.


9h ngày hôm sau…


Dì từ Hà Nội vào. Bên ngoại có ba chị em. Cực kỳ khắc khẩu, không bao giờ ngồi với nhau quá 5 phút mặc dù rất thương nhau. Dì và mợ thì khắc toàn phần. Yên tâm vì dì là người tận tụy với anh và át vía, mình có thể bày lềnh khênh ốc, thịt chó cho cậu bà mợ cũng không dám làm gì. Nhưng lúc này, ngửi, cậu cũng không còn có thể.


Mắt cậu hôm nay hõm sâu, nằm dẹp gần như phẳng xuống giường. Liên tục rên rỉ và nhăn nhó quãng giữa hai cữ thuốc giảm đau. Cậu nhìn mình, tao nghĩ tiêu cực lắm rồi. Mình bịa, bác sĩ nói tuần sau xạ trị là cậu sẽ nhẹ hẳn đau, giống như khi rút nước ấy. Cô ý tá lúi húi thay bình truyền nói hộ vào mấy câu. Dì tin ngay. Cậu gần như không để ý. Đấy là câu cuối cùng cậu nói với mình vì sau mũi thuốc, cậu không tỉnh lại lần nào nữa.


7h hai ngày sau…


Bác sĩ cho về nhà theo yêu cầu của gia đình. Lúc này mới thấy mặt con gái cậu. Cả nhà chẳng ai hỏi nó biến đâu mất hai tuần nay. Cậu chỉ có mỗi mình nó.


10h sáng hôm sau…


Rút ống thở chọn giờ đẹp. Dứt khoát mình không đến. Hai tiếng sau, dì khóc gọi điện cậu chờ cháu. Mình chải đầu, đi tất đi găng tay đeo cà vạt cho cậu, những thứ cả đời cậu không dùng đến bao giờ kể cả lúc đi nước ngoài. Tay cậu lạnh và cứng dần dưới tay mình. Cậu mở mắt, nhìn đảo một vòng, thở dài một tiếng, rồi đi. Mình để nguyên bàn tay trên mắt cậu cả phút, bình tĩnh bảo mọi người, cậu đi rồi. Ai đó tru lên khóc.


 


 Mười mấy năm  bom đạn chiến tranh ác liệt không làm sứt nổi cọng lông chân…Giá mà cậu đừng uống rượu…

Thứ Hai, 29 tháng 3, 2010

Nhậu (chuyện 1)

Dong dỏng mình dây, làn da sáng so với người xứ nước phèn, hàm răng đều tăm tắp, thím vào hàng đẹp nhất so với tất cả dâu con trong nhà nội.


Giải phóng về, ruộng nhà nội thẳng cánh cò bay. Kẹp sát hai bên quốc lộ, cả đại gia đình nằm một bên, mình thím mé bên kia. Lúc nào cũng thấy bốn mẹ con thím lụi cụi ngoài ruộng hay mảnh vườn phía trước. Thằng Út lên năm xách cái bình tưới  ngang cần cổ, chạy múc nước từ cái đìa cách hơn trăm mét lên tưới đậu. Có lần  nằm trong võng ngó ra đếm, nó xách được 18 lần thì  chợp mắt ngủ quên, tỉnh dậy thấy nó vẫn đang lẹo vẹo đi với cái bình.


Lấy ông chú thứ Bẩy năm 16, thím kể đám hỏi thím chỉ có đúng một cặp vịt xiêm, không có đám cưới vì chú là bộ đội nằm vùng. Ba lần vào cứ thăm chú, ba lần từ mang thai tới sinh nở thím đều một thân một mình. Bên ngoại ở xa, bên nội phải vu lên thím mang hoang thai không nhìn mặt vì lo thím bị bắt. Đến đêm nội mới dám lén sang trông cháu cho thím ngủ. Chú hy sinh khi thằng Út mới 4 tháng trong bụng mẹ. Thím ở vậy nuôi con, nhất quyết không chịu đi bước nữa dù chính nội đi hỏi chồng cho thím.


Ba đứa nhà thím đều học hành đến nơi đến chốn, như tất cả thế hệ sau 75 bên nội. Đứa lớn học nông nghiệp. Lấy chồng khá giả, lành hiền, trừ khi xỉn. Nhậu về lôi vợ ra đánh chửi. Mười đêm hết chín con vợ phải trốn ra ruộng mỗi khi thằng chồng ngật ngưỡng về. Khóc lóc  bỏ về nhà, thím đuổi con quay lại. Cũng đến mấy năm sau chuyện li dị mới giải quyết xong. Thằng cựu anh rể buồn, ngày nào cũng qua rủ thằng nguyên em vợ đi nhậu giải khuây. Chuyện gì đến phải đến.


Thằng Út, giờ đã là giáo viên tiếng Anh của trường cấp 2, lên lớp bữa quên giáo án bữa bỏ dạy, tệ hơn, có bữa chưa dã hết rượu, nó mang cuốn toán lớp 3 của vợ, một giáo viên, ra dạy trong giờ Anh văn lớp 9. Trường quê, hiệu trưởng thể tất không đuổi việc mà chỉ chuyển nó xuống dạy thể dục ở cấp 1. Dĩ nhiên, để nhận được sự thể tất ấy, thím phải lạy lục đủ cả ban giám hiệu. Giòng họ lòng vòng, không mất đồng nào. Thím nói kiểu như người trúng số.


Dạy thể dục, dư thời gian, thằng Út nhậu gấp đôi. Nó xỉn triền miên. Trong một lần như thế, nó đánh vợ, tiện tay, đánh luôn thằng cháu bên vợ, mới 6 tuổi, gây thương tích 21%. Không nói thì cũng biết lần này, thím chịu đựng thế nào trước sự rủa xả của sui gia. Đổi lại, thằng Út có cái giấy bãi nại.


Tờ bãi nại ấy chỉ là tình tiết giảm nhẹ, tòa xử nó 15 tháng tù giam.


Tối qua, thím lên kiếm. Lần đầu tiên đi thang máy, thím tụt dép bỏ  ngoài. Mắt thím khô không một giọt nước.


Thím lên Sài gòn, nhờ kiếm luật sư cãi cho nó án treo khi kháng án. Thím sợ. Thím biết nó đáng tội. Nhưng bây giờ khi tỉnh rượu nó còn ngoan, mai mốt ngồi tù rồi nhỡ ra, chút ngoan ấy cũng không còn nốt…


Khổ thân thím.

Chủ Nhật, 28 tháng 3, 2010

Suy nghĩ từ cải cách y tế Mỹ

Bài của bác Nguyễn Quang A


Sau khi được thực hiện, luật này sẽ cải tổ sâu sắc xã hội Mỹ, một sự điều chỉnh rất khó khăn và vô cùng lớn. Nó sẽ đảm bảo thêm cho 32 triệu người Mỹ các dịch vụ y tế cơ bản mà họ chưa được hưởng.


Đảng Dân chủ từng định đưa ra đạo luật cải cách y tế từ nhiều chục năm qua nhưng đều thất bại. Lần này họ đã thành công.


Trong khi các nhà nước phúc lợi châu Âu đã đảm bảo dịch vụ y tế cơ bản cho mọi người từ lâu, hệ thống y tế của Mỹ dựa quá nhiều vào sự tự nguyện, vào thị trường, vào khu vực tư nhân, khiến hàng chục triệu người không có bảo hiểm y tế.


Phúc lợi xã hội tạo gánh nặng cho nhà nước ở các nước châu Âu và buộc các nước này có những cải tổ hệ thống để nâng cao hiệu quả. Với đạo luật này, Mỹ dường như tiến đến một nhà nước phúc lợi hơn.


Đảng Cộng hòa và các hãng bảo hiểm y tế tư nhân ở Mỹ phản đối kịch liệt dự luật này và sẽ tìm mọi cách để cản trở việc thực hiện nó trong tương lai. Họ có rất nhiều lý do phản đối, từ giảm quyền tự do của nhân dân đến lấn quyền của các bang, v.v.


Nhưng một trong những lý do cơ bản là ý thức hệ. Họ mang “con ngáo ộp xã hội chủ nghĩa” ra để dọa dân Mỹ, để biện hộ cho sự phản đối của họ, nói rằng luật này cho phép nhà nước can thiệp quá sâu vào lĩnh vực y tế và khiến nước Mỹ trở nên “xã hội chủ nghĩa” hơn.


Nếu chỉ hiểu “xã hội chủ nghĩa” là nhiều dân chủ hơn, nhiều phúc lợi hơn cho người dân, thì các nhà nước phúc lợi Tây Âu “xã hội chủ nghĩa” hơn Mỹ nhiều, dù thực chất, họ là các nước tư bản chủ nghĩa hiện đại.


Chủ nghĩa tư bản có khả năng tự điều chỉnh và đã có sự điều chỉnh rất nhiều so với chủ nghĩa tư bản man rợ thời trước Marx. Luật Cải cách Y tế Mỹ là một minh chứng nữa cho sự điều chỉnh như vậy.


Trung Quốc rất khôn khéo đi theo con đường mà họ gọi là “chủ nghĩa xã hội mang mầu sắc Trung Quốc”. Con đường mang mầu sắc Trung Quốc là gì? Nền kinh tế vận hành theo cơ chế thị trường, khu vực tư nhân phát triển, cải cách mạnh khu vực doanh nghiệp nhà nước, nền kinh tế hội nhập sâu và toàn diện vào nền kinh tế toàn cầu.


Nhà nước phúc lợi trước kia ở Trung Quốc mới dành cho số ít (trong bộ máy hành chính nhà nước, doanh nghiệp nhà nước). Nay Trung Quốc đã có kế hoạch cải cách hệ thống phúc lợi, trong đó có y tế, cho số đông.


Đấy là con đường nhanh nhất, hữu hiệu nhất để chấn hưng Trung Quốc.


Nhân tranh cãi về cải cách y tế ở Mỹ, có thể thấy, cả ở Mỹ lẫn Trung Quốc và nhiều nơi khác, người ta đang ngày càng đi theo hướng tránh kinh nghiệm xấu, học cách làm hay và tìm cách làm cho chúng thích ứng với điều kiện của mình, sẵn sàng thử nghiệm những cách làm mới.


Đấy có thể là cách khôn ngoan để cải tổ xã hội, nền kinh tế và hệ thống phúc lợi, để nâng cao sức cạnh tranh quốc gia, để chấn hưng đất nước.


Bài này hay, để đây đã, bình sau

Thứ Bảy, 27 tháng 3, 2010

rất hay nhưng ít để ý


Copy từ Trương Duy Nhất


Một số báo đang chỉ trích, phê phán Bộ Giáo dục- Đào tạo phạm lỗi “quên” in dòng chữ “Độc lập- Tự do- Hạnh phúc” bên dưới “Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam” trong mẫu bằng tốt nghiệp đại học, cao đẳng.


          Tôi nghĩ trong việc này Bộ GD-ĐT đúng, người đang hiểu sai chính là phía chỉ trích. Quốc hiệu Việt Nam viết đúng và đủ là “Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”. Ngay trong tấm hộ chiếu của mọi công dân Việt cũng chỉ vỏn vẹn hàng quốc hiệu “Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”, không bao giờ có thêm tiêu đề “Độc lập- Tự do- Hạnh phúc”.


Cũng như nhiều văn bằng của Pháp, họ cũng chỉ ghi hàng chữ trên cùng là “Cộng hòa Pháp” (République francaise), chứ đâu “thèm” thòng thêm hàng tiêu đề “Tự do- Bình đẳng- Bác ái”.


          Có những việc sai lâu quá, sai đến mức mặc nhiên tưởng là đúng. Đến khi sửa cái sai đó cho đúng, lại tưởng cái sự sửa đúng kia là sai.


Ngày 02/7/1976, Quốc hội có nghị quyết về tên nước, quốc kỳ, quốc huy, quốc ca, thủ đô thì tên nước được xác định là CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM.
Các Hiến pháp 80, 92, sửa đổi 2001 cũng ghi như vậy.
Thông tư 03 năm 2009 của Bộ Ngoại giao hướng dẫn dịch quốc hiệu ra tiếng Anh cũng chỉ dịch CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM.
Như vậy Quốc hiệu (tên nước) chỉ là CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT
NAM.
Chỉ có Thông tư liên tịch số 55 năm 2005 của Bộ Nội vụ và Văn phòng Chính phủ hướng dẫn thể thức và kỹ thuật trình bày văn bản có ghi: Quốc hiệu ghi trên văn bản bao gồm 2 dòng chữ "CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM' và " Độc lập- Tự do- Hạnh phúc".

Căn cứ vào đây để "bắt lỗi" Bộ Giáo dục là không đúng, vì Thông tư này chỉ hướng dẫn trình bày văn bản.


ĐẶNG MINH QUYÊN


TIÊU NGỮ CỦA MỘT SỐ QUỐC GIA TRÊN THẾ GIỚI


VIỆT NAM Độc Lập, Tự Do, Hạnh Phúc (Indépendance, Liberté, Bonheur).
HOA KỲ In God we trust (Chúng ta vững tin nơi Thượng Đế).
LIÊN XÔ cũ (Vô sản trên toàn thế giới, hãy đoàn kết lại).
ANH Dieu et mon droit (không viết bằng Anh ngữ mà viết bằng Pháp ngữ) Thượng đế và quyền chính đáng của tôi.
PHÁP Liberté, Égalitte, Fraternité (Tự Do, Bình Đẳng, Huynh Đệ - khi trước người ta thường dịch chữ “Fraternité” là Bác ái và kể ra nghe chữ này còn thuận tai hơn). Riêng thời kỳ 1940-1944 thì tiêu ngữ của Pháp là “Travail, Famille, Patrie” (Lao Động, Gia Đình và Tổ Quốc).
ĐỨC Einigkeit und Recht und Freiheit (Thống Nhất, Quyền Luật và Tự Do).
Bỉ L’Union fait la force (Hợp quần gây sức mạnh).
THỤY ĐIỂN Mỗi vua có một tiêu ngữ riêng. Hiện tại là:
Tất cả cho Thụy Điển theo nhịp điệu thời gian.
THỤY SĨ Mỗi người cho mọi người, mọi người cho mỗi người.
ẤN ĐỘ Sự thật tất thắng.
TÂY BAN NHA Thống Nhất, Vĩ Đại và Tự Do.
TUNISIE Liberté, Ordre, Justice (Tự Do, Trật Tự, Công Lý).
THỔ NHĨ KỲ An bình trong xứ sở, An bình ngoài biên thùy.
CANADA A mari usque ad mare. Từ đại dương này sang đại dương kia.
CỘNG HÒA TRUNG PHI Thống Nhất, Phẩm Cách, Lao Động.
HY LẠP Ma force c’est l’amour de mon peuple, La Liberté ou la Mort (Sức mạnh của tôi là tình yêu dân tộc tôi. Tự do hay là chết).
DOTHÁI Résurrection (Phục sinh).
NAM PHI Ex unitate vires: Hợp quần gây sức mạnh.
Patria o Muerte, Venceremos: Tổ quốc hay là chết, chúng ta sẽ thắng.
AI CẬP Im lặng và kiên nhẫn, Tự Do, Xã hội chủ nghĩa, Thống nhất.
HUNGARI Tất cả quyền hành là của Dân chúng
MÊHICÔ Cao hơn nữa và xa hơn nữa
NICARAGOA Dios, Patria y Honor (Thượng Đế, Tổ Quốc và Danh Dự).
TÂN TÂY LAN Onward (luôn luôn thẳng tiến).
PAKISTAN Ittehad, Yaquin-i-Mukham, Tanzim (Thống Nhất, Vững Tin và Kỷ Luật).
HÀ LAN Tôi sẽ đứng vững
BỒ ĐÀO NHA O bem da Nacao: Lợi ích của quốc gia.
SINGAPORE Cầu cho Tân Gia Ba được thịnh vượng.
SYRIE Thống nhất, Tự do, Xã hội chủ nghĩa.
THÁI LAN Tổ quốc, Tôn giáo, Nhà vua.
URUGUAY Được tự do tôi không tấn công ai và cũng không sợ ai.